17 di dicembre
'Principeddu di Bicchisgià' d’Anghjulu Canarelli à l’edizione Albiana
criazioni, uffrindu u so cori è mittindu a so ànima à palesu. Pueta è dramaturgu finu, hà cacciatu dui libra « A Petracori » premiu di a CTC 2010 stampatu indè Cismonte & Pumonti è « l’Irissi » premiu spiciali di a CDC 2018 stampatu ind’è Albiana, indù si sprimi in una lingua ricca chì li veni da longa via, un corsu schiettu, arradicatu à u so viculu rucchisgianu.
L'esistenza umana hè incantata da u scontru. Cum’è l'aviatore avendu scupertu u Principellu in u disertu, Anghjulu Canarelli, un ghjornu, hà apertu a so anima à l’altri è à a bellezza di u mondu. In ste pagine, “si vede solu cù u core” è omu scontra cù u puetu tutti quelli chì illumineghjanu u chjassu. L’autore s’impegna contr’à a perdita di a lingua corsa dapoi sempre. Da a piazza di Livia, descrive una zitellina arradicata in u so paese. I paisani eranu tutti poveri ma ellu di più postu ch’ellu era figliolu d’un carbunaru è d’una mamma di casa. Si parlava solu in corsu. Un parlata, un patois si pensava tandu. A u liceu di Sartè, in u 1964, scopre a vergogna di parlà corsu. St’epuca liceana, l’hà campata cum’è una rumpitura per via di u disprezzu contr’à a nostra lingua.
Quand’ellu era adultu, Anghjulu Canarelli hà campatu in Parigi ma, sett’anni dopu, hà vulsutu vultà in Corsica. Trova un impiegu in Purtivechju à principiu di l’anni ottanta. A quell’epuca, participeghja à sperienze radiufoniche cù participazione à l’emissione “Pour quelques mots” è “Contes et légendes de Corse”. Trà duie emissione, scrive “Addiu Corsica”, un’opera teatrale in lingua francese, chì si compie cù un paragraffu scrittu in corsu funeticu. E rime li venenu per incantu è era smaravigliatu di fà campà sta cursitù ch’ellu avia in sè stessu.
Diventatu guardianu di u rifugiu di Paliri nant’à l’Alta Strada, spargugliava long’à i chjassi libri è petrucce à forma di core cù citazione nantu. Da quì vene u nome di u libru “A Petracori” chì ottene u premiu di a Cullettività di Corsica. Dopu, u scontru maestru cù Rinatu Coti chì rifinì U Petracori cù l’addunita di i testi scritti durante st’anni. In listessu modu chè in a racolta “L’irissi” di u listessu autore. Un riassume di vita, ricordi di zitellina o testimunianze di stonde campate pocu fà induve avemu mumenti impurtanti di a so esistenza. Dopu, dunque “U Principeddu di Bicchisgià”, racolta di puesie bislingue tradutta in francese da Marie-Pierre Valli. U scrittore l’hà presentata à u Pisa Book Festival è hà participatu à una perfurmenza litteraria cù una lettura di u Petit Prince di Saint-Exupéry, un autore chì hà sempre illuminatu a vita di Anghjulu Canarelli.
Cultura
Premiu Grossu Minutu pè a cumpagnia Unità Teatrale è umagiu à u ben’di François Berlinghi
10 di settembre | Talasani
Ghjurnate di u patrimoniu i 19 è 20 di settembre
10 di settembre | Corsica è Francia
Scena corsa, una memoria numerica di a creazione musicale isulana
9 di settembre | Internet
Una stazzona di 6000 anni scuperta vicin’à Filitosa
12 d'aostu | Pumonte
Scavi archeologichi in Tavera
11 d'aostu | Tavera
Canti corsi.com : un situ à prò di e canzone corse
2 di ghjugnu | Internet
Marinagi, u novu libru di Alain Di Meglio è Philippe Pierangeli, edizione 8 Studio Scamaroni
2 di ghjugnu | Bunifaziu
“L’énigme de Santa Restituta” di Michel Codaccioni, edizione Albiana
2 di ghjugnu | Calinzana
Esciuta di u numeru 7 di a rivista numerica Lumi, 'Chì fà di a lascita di i Lumi ?'
16 d'aprile | Internet
Sognus Mortalis, u primu manga in corsu è francese hà da esce
16 d'aprile | Corsica
'Histoire de la Corse” d’Ange-Toussaint Pietrera, edizione Jean-Paul Gisserot
16 d'aprile | Corsica
U béhourd, trà sportu medievale è patrimoniu culturale
7 d'aprile | Corsica
Jéromine Fedi conta l’anima di a Corsica in libri bislingui per a giuventù
3 d'aprile | Carghjese
Les républiques des Lumières, de la Corse à l’Amérique française, di Thibaut Dauphin, edizione Spondi-Le bord de l’eau
1u d'aprile | Corti, Parigi, Montréal
Da a Casinca à Bastia sin’à Milanu : u prugettu bislingu Scambiu cità
24 di marzu | Corsica è Milanu
Salvaticume, a seconda racolta di nuvelle di Joseph Antonetti, Òmara Edizione
10 di marzu | Corsica
A racolta Florilangues pè fà entre a litteratura in lingue regiunale in i cullegi
6 di marzu | Corsica è Francia

